Memur, sözleşmeli personel ve işçi alımı farkı
Kamu ilanlarında “memur alımı”, “sözleşmeli personel” ve “işçi alımı” ifadelerini görürsün. Üçü de kamuda çalışmak demektir, ama hukuki statü, alım yolu ve haklar farklıdır. Bu sayfa farkı sade bir dille anlatır.
Son güncelleme: 17 Ekim 2026 · Kaynak: 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu (madde 4) ve 4857 sayılı İş Kanunu (mevzuat.gov.tr)
Kısa cevap
- Memur (657 sayılı Kanun, madde 4/A): Kadroya atanırsın. Alım genellikle KPSS puanına göre yapılır; kurum ek olarak sözlü ya da uygulamalı sınav isteyebilir.
- Sözleşmeli personel (657 sayılı Kanun, madde 4/B): Kurumla sözleşme imzalarsın. Kadro değil, sözleşmeli pozisyondur; alım çoğu ilanda KPSS puanı ve sınav ya da mülakatla yapılır.
- İşçi (4857 sayılı İş Kanunu): Kurumla iş sözleşmesi yaparsın. Kamu işçi alımları genellikle İŞKUR üzerinden duyurulur ve çoğu zaman KPSS aranmaz; kura ya da sözlü/uygulamalı sınav kullanılır.
Yan yana
| Memur (4/A) | Sözleşmeli personel (4/B) | İşçi | |
|---|---|---|---|
| Dayanak | 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu | 657 sayılı Kanun'un 4/B maddesi ve “Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar” | 4857 sayılı İş Kanunu ve kurumun işçi mevzuatı |
| Çalışma biçimi | Kadroya atanma | Sözleşme ile istihdam; memurlardaki gibi kadro güvencesi yoktur | İş sözleşmesi |
| Nasıl alınır? | KPSS (A ve B grubu kadrolar) ve kurumun sınavı ya da sıralaması | KPSS puanı ve çoğunlukla sözlü ya da uygulamalı sınav (ilanda yazar) | İŞKUR üzerinden duyuru; kura ya da sözlü/uygulamalı sınav |
| KPSS gerekir mi? | Evet | Çoğu ilanda evet (“en az 60 puan” gibi) | Genellikle hayır; ilana bak |
| Sendika ve grev | Memur sendikaları vardır; grev ve toplu iş sözleşmesi hakkı yoktur | Haklar sözleşmede ve esaslarda yazar | Sendika, toplu iş sözleşmesi ve grev, mevzuat çerçevesinde vardır |
İlanda hangi ifadeden anlarsın?
- “Memur alımı”, “kadro”, “KPSS P3/P93/P94 en az … puan”: Memur ya da kadroya dayalı alımdır. Başvuru şartlarında 657 sayılı Kanun'un 48. maddesi geçer.
- “Sözleşmeli personel”, “4/B”: Üniversite ve kurum ilanlarında şu kalıpla görürsün: “657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 4 üncü maddesinin (B) fıkrasına göre sözleşmeli personel olarak istihdam edilmek üzere … Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esaslar”.
- “Kamu işçi alımı”, “sürekli işçi”, “geçici işçi”, “kura”: İşçi alımıdır. Duyurular İŞKUR sayfalarında çıkar; başvuru yolu ve şartlar ilan belgesinde yazar.
Sık karıştırılanlar
- Taşeron (alt işveren) çalışanı kamu işçisi değildir. Kamu kurumunda çalışsa da işvereni özel şirkettir; kamu işçi alımı ilanı değil, şirketin iş ilanıdır.
- “Sözleşmeli” demek her zaman özel bir kurum demek değildir. Kamu kurumları da 4/B sözleşmeli personel alır; bu, kadrolu memurluktan ayrı bir statüdür.
- KPSS her kamu alımında aranmaz. İşçi alımlarında genellikle aranmaz; memur ve sözleşmeli alımlarında ise çoğu zaman aranır. Kesin şart ilanın kendisinde yazar.
Hangi KPSS puan türüne girersin?
Memur ve sözleşmeli alımlarında puan türü ilanda yazar (örneğin lisans için P3, ön lisans için P93, ortaöğretim için P94). Hangi diplomanın hangi türe girdiğini KPSS türleri rehberinde, memur olmanın genel şartlarını memur olmanın şartları rehberinde, ilanlara nereden bakacağını başvuru adresleri rehberinde bulabilirsin.
Kaynaklar
- 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu (madde 4: memur ve sözleşmeli personel), Mevzuat Bilgi Sistemi
- 4857 sayılı İş Kanunu, Mevzuat Bilgi Sistemi
- İŞKUR: kamu işçi alımı duyuruları
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir ve resmî metnin yerini tutmaz. Mevzuat zaman zaman değişir; kesin şartlar için güncel mevzuata ve ilgili kurumun ilanına bak.